Muhamed Sytari

Ishte dritë që dëbonte "hirtësitë"…

("… kështu që të bëheni të devotshëm") 

   Akshami i asaj nate erdhi më enigmatik se asnjëherë tjetër…

   Nga dritarja e tij, djali me sy bojë kafe, dalloi se muzgu i asaj dite shoqërohej me një dritësim jo të zakontë, që vijoi më pas me një hirtësim të paparë. Dritësinë e asaj buzënate e kishin parë edhe të tjerë. Edhe atyre u kishte tërhequr vëmendjen dhe i kishte lënë të habitur. Mezi prisnin të nesërmen..!

   Dita e nesërme erdhi. Ishte një ditë Bajrami. Biseda kryesore e njerëzve me buzëqeshje festash në fytyrë, sillej rreth ndodhisë së një nate më parë. Vetëm një plak me mjekër të bardhë, që njihej si "plaku i luleve", (pasi përherë ai shfaqej me ndonjë lule të këndshme në dorë, sikurse lyhej edhe me erëra të ndryshme, njëra më e mirë se tjetra) i cili kohën më të madhe të pleqërisë së tij të zbardhur nga vitet e kalonte në xhaminë e lagjes, e dinte "sekretin" e kësaj enigma.

   Atë ditë në shtëpinë e tij (një shtëpi e vjetër karakteristike qytetare) vizitorët vinin palë- palë: të afërm, dashamirë, komshinjë a ndonjë mik i vjetër si haxhi Abdyli, etj.

- Si e prite këtë ditë të gëzueshme?- e pyeti miku i tij i vjetër, plakun e luleve.

- Vallahi, s'ka më mirë. Shyqyr Zotit agjërimi më shkoi mbarë. Asnjë ditë s'e kam lënë. Teravitë s'kam qenë në gjendje t'i ndjek me rregull, megjithatë mirë, mirë…

- Sot xhamia qe mbushur plot. Të rinjtë më duket se janë shtuar…

- Po Abdyl, e vërtetë. A të kujtohet se çfarë na thoshte Hafizi plak, kur ishim të rinj e uleshim në gjunjë para tij duke lexuar Mus'haf e duke dëgjuar këshillat që na i jepte si askush tjetër…

   Në ato momente të dy miqtë shikuan njëri-tjetrin në sy e duke buzëqeshur kujtuan fjalët e njeriut të bardhë, që kohë më parë u kishte mësuar këndimin e "qelamullahit". Sëbashku përsëritën një nga fjalët e tij, që shpesh i thoshte para të rinjve: "Ne u plakëm. Ju të rinjtë do të vazhdoni këtë rrugë të drejtë. Mësoni të respektoni kohën. Askush nuk është i përjetshëm…"

- Ehhh…- tha duke tundur  kokën haxhiu plak.

- Kjo s'është koha jonë, lum miku…- vazhdoi plaku i luleve.

- Neve na thërret toka mor zotni…- vijoi bisedën e tij Abdyli, i cili kishte hedhur vështrimin e tij nga dritarja… (Ndoshta shikonte përtej fjalëve të tij…)

- Zot na e mbyll me hajr këtë jetë- tha duke tundur kokën i zoti i shtëpisë.

   S'kaloi shumë dhe një grup të rinjsh, në mesin e të cilëve ishte edhe djali me sy bojë kafe, trokitën në derën e plakut të mirë me mjekër të bardhë. Ata e kishin bërë traditë që për çdo Bajram ta vizitonin e të dëgjonin këshillat e tij.

   Përshëndetjet e Bajramit, urimet e lutjet plot ngrohtësi, mbushën atmosferën e shtëpisë. Pastaj të gjithë heshtën duke shikuar njëri-tjetrin në sy. Donin të flisnin, e s'flisnin dot… Donin të pyesnin, e s'pyesnin dot… Donin… e s'mundnin dot…

- Keni parë muzgun e mbrëmshëm, hë?- theu heshtjen e tyre plaku i urtë. - Bijtë e mi, ajo dritë që keni parë është drita e muajit që sapo shkoi. Ramazani është muaj i mirësisë, i begatisë, i mëshirës. Ai është muaj i faljes. Ai vjen me dritë e me po atë ndriçim largohet prej nesh. Dikur, edhe ne (dhe bëri me shenjë nga miku i ti, haxhi Abdyli, që hiqte tesbihët me vështrim nga të rinjtë…) kemi pyetur me vete sikurse edhe ju… Edhe ne kemi përjetuar "muzgun enigmatik", sikurse edhe ju… Drita e Ramazanit, mor djem të mbarë, Zoti ju ruajtë se jeni në rrugë të drejtë, ka një veçori… Është safi… Ajo është një dritë e pastër, e papërzier me njolla hijesh. A s'e keni dëgjuar se shejtanët në këtë muaj janë të lidhur? Është muaj i besimit dhe i besimtarëve. Ramazani është si një stinë e veçantë, që bart me vete veçori dhe dhunti, të cilat s'gjenden askund tjetër, në asnjë kohë, në asnjë vend… Kur ikën, ai merr me vete edhe dritësinë e tij, duke u lënë njerëzve rezultatin e punëve të tyre… Duke u lënë atyre dëshminë: "Agjërimi është Imi dhe Unë e jap shpërblimin për të"[1].

- Po hirtësia..?- foli me kureshtje djali me sy bojë kafe, i cili dukej se ishte më kureshtar se të tjerët.

- Ajo është ngjyra e "të liruarve"… "të lidhurve" në Ramazan…- tha plaku, i cili në ato momente kishte hedhur sytë nga haxhi Abdyli dhe njëkohësisht po i merrte erë një luleje të bukur që mbante në dorë…, (kurse Haxhi Abdyli, nga ana e tij, pohonte me kokë fjalët e mikut të tij).

   Për pak çaste heshtja i ftoi të gjithë në mendim… Atë e prishi vetë "plaku i luleve", i cili me një zë të bukur e pak të gërvishur nga mosha, këndoi pak nga "Fjala e All- llahut": "… ti ndaj robëve të Mi (të sinqertë) nuk ke kurrëfarë force (as fizike as mendore), përveç atyre të humburve që vijnë pas teje"[2]

- Pastë rahmet Hafizi plak- ndërhyri haxhi Abdyli… Sa herë flitej për "hirtësitë", ai na këndonte këtë ajet të madhnueshëm.

- Rini!- iu drejtua i zoti i shtëpisë miqve të tij,- Sa herë t'ju lëndojë mendimi rreth "hirtësive" a njerëzve të hirtë, kujtoni se: "… ti ndaj robëve të Mi (të sinqertë) nuk ke kurrëfarë force (as fizike as mendore)"[3]…

   Në ato momente shtëpia u mbush me qetësi e prehje. U duk se dritësimi i ditëve të Ramazanit, që nga kohët e hershme, në atë të Hafizit plak, në atë të "plakut me lule" dhe mikut të tij, e deri në atë të djalit me sy bojë kafe e shokëve të tij, kishte krijuar një vazhdimësi drite, që ruante njerëzit e dritës nga "hirtësitë" e mendimi i tyre…

   Të rinjtë merrnin frymë thellë dhe duke përsëritur me vete: "… ti ndaj robëve të Mi (të sinqertë) nuk ke kurrëfarë force (as fizike as mendore), përveç atyre të humburve që vijnë pas teje"[4], sikur mbusheshin me dritën e këtij ajeti dhe sekreteve të tij… Ishte dritë që dëbonte "hirtësitë"… Ishte drita e: "… kështu që të bëheni të devotshëm"[5]

 

Muhamed Sytari

Shkodër, më 05. 11. 2005